Kelime Türetme (Word Formation)
Cloze test ve okuma sorularında sık çıkan ek (suffix/prefix) kalıplarıyla kelime türetme rehberi.
Cloze test ve restatement sorularının büyük kısmı "bu boşluğa fiilin hangi türü gelmeli?" mantığıyla çalışır. Tek bir kökten türeyen kelime ailesini tanımak, doğru eki seçmeni sağlar.
Örnek Aile: love
| Form | Kelime | Anlam |
|---|---|---|
| Verb | love | sevmek |
| Noun | love / lover | sevgi / sevgili |
| Adjective | lovable | sevilesi, sevimli |
| Adjective | lovely | güzel, hoş |
| Adjective | loving | sevgi dolu |
| Adjective (olumsuz) | loveless | sevgisiz |
| Adverb | lovingly | sevgiyle |
Bu tablo, bir kelimenin farklı türlerinin nasıl anlam kaydırabileceğini gösteriyor — lovable ≠ lovely ≠ loving, hepsi farklı bağlamda kullanılır. Sınavda bu yüzden sadece eki değil, anlamı da kontrol et.
Sık Kullanılan İsim (Noun) Ekleri
| Ek | Örnek |
|---|---|
| -tion / -sion | speculation, anticipation, contention |
| -ment | curtailment |
| -ness | worrisomeness (nadir), consciousness |
| -ity / -ty | vulnerability, adequacy (istisna: -cy) |
| -ance / -ence | persistence, resemblance |
| -er / -or | speculator, worrier |
Sık Kullanılan Sıfat (Adjective) Ekleri
| Ek | Örnek |
|---|---|
| -ive | speculative, persuasive |
| -able / -ible | adequate → (istisna), lovable |
| -ous | contentious |
| -ful | worrisome (istisna, -some) |
| -al | occasional |
| -ent / -ant | persistent, vulnerable (istisna, -ble) |
Sık Kullanılan Zarf (Adverb) Eki
- Neredeyse her zaman sıfat + -ly: occasionally, considerably, alluringly, persistently.
Sık Kullanılan Fiil (Verb) Ekleri
| Ek | Örnek |
|---|---|
| -ate | speculate, anticipate |
| -ify / -fy | — |
| -ize / -ise | — |
| -en | — |
Olumsuzluk Önekleri (Negative Prefixes) — Tuzak Alanı
Cloze testte en çok yanlış yapılan yer: doğru öneki seçmek.
- un-: en genel öneki (unworried, unclear)
- in-: Latin kökenli sıfatlarda (inadequate, inconsiderate)
- im-: b/m/p ile başlayan kelimelerde (impossible, impatient)
- ir-: r ile başlayan kelimelerde (irregular, irresponsible)
- il-: l ile başlayan kelimelerde (illegal, illogical)
- dis-: fiillerde ve bazı isimlerde (disagree, disadvantage)
- non-: daha teknik/nötr bağlamda (non-negotiable)
Sınav Stratejisi
- Boşluktan önce/sonra hangi kelime türü gerektiğini belirle (isim mi, sıfat mı, zarf mı?) — cümlenin sözdizimine bak.
- Kökü tanı, doğru eki uygulanmış seçeneği bul.
- Anlamı kontrol et — aynı kökten gelen iki seçenek anlamca ayrılabilir (bkz. considerable / considerate tuzağı, Kelime Listesi - Flashcards).